Nếu phải chọn một bức ảnh đại diện cho mùa vàng ở phía Tú Lệ của Mù Cang Chải, nhiều người sẽ chọn thung lũng Lìm Mông: ruộng bậc thang đổ từ lưng núi xuống tận suối, phía trên là con đèo Khau Phạ. Bản Lìm Mông là điểm số 6 trên bản đồ check-in của Mebayluon.
Bản Lìm Mông ở đâu
Lìm Mông là bản của người Mông, thuộc xã Cao Phạ cũ. Bản bám trên sườn núi phía tây thung lũng Cao Phạ, quanh độ cao 1.080 m, cao hơn bản Lìm Thái dưới đáy thung lũng chừng 300 m. Hai bản cách nhau không xa nhưng khác hẳn nhau: dưới là nhà sàn người Thái bên suối, trên là nếp nhà người Mông giữa ruộng bậc thang.
Đường lên
Không có đường nào từ quốc lộ 32 lên thẳng Lìm Mông. Bạn rẽ ở lối vào Lìm Thái (Km 4,6), đi qua bản, qua khu bãi hạ cánh dù lượn, qua suối rồi mới bắt đầu leo. Tính cả đoạn rẽ, từ quốc lộ tới bản là 3,8 km; trên bản đồ điểm này ở Km 8,4.
Đoạn leo dốc và hẹp. Các bài hướng dẫn cũ tả đường đất đỏ gồ ghề, mùa khô bụi, mùa mưa trơn; có bài ví con dốc như sợi chỉ vắt lên trời. Hiện trạng mặt đường thay đổi theo từng năm, còn độ dốc thì vẫn thế. Tay lái chưa quen đường núi nên gửi xe ở Lìm Thái rồi thuê xe ôm của người bản, hoặc đi bộ nếu có thời gian.
Góc ngắm
Không cần lên tới tận bản. Dọc đường leo có nhiều khúc cua mở ra toàn cảnh: những thửa ruộng xếp lớp chạy xuống suối, Lìm Thái nhỏ lại dưới đáy thung lũng, và bên kia là sườn núi nơi quốc lộ 32 vắt lên đèo. Sườn Lìm Mông quay mặt về hướng đông, nên buổi sáng nắng chiếu thẳng vào, ruộng sáng đều; về chiều sườn này khuất nắng sớm. Muốn ảnh rõ từng bậc ruộng, hãy lên trước buổi trưa.
Ngược lại, Lìm Mông cũng là cảnh bạn nhìn thấy khi đứng ở bãi cất cánh dù lượn trên đèo Khau Phạ: báo VnExpress tả đèo nhìn xuống ruộng bậc thang của các bản dưới thung lũng. Ai đã bay sẽ nhận ra đây chính là phần ruộng đẹp nhất mình vừa lượn qua.
Mùa và giờ đẹp
Mùa nước đổ rơi vào tháng 5–6, khi người Mông dẫn nước vào ruộng để cấy. Mùa lúa chín khoảng giữa tháng 9 đến đầu tháng 10. Ruộng trên cao thường chín muộn hơn ruộng dưới thung lũng một chút, nên có những ngày nhìn từ trên xuống thấy đủ cả xanh lẫn vàng. Chúng tôi đã viết riêng về bay dù lượn mùa nước đổ trên thung lũng Lìm Mông.
Một buổi ở bản Lìm Mông: khèn Mông, vẽ sáp ong, nhuộm chàm
Lên tới bản, những nghề cũ của người Mông vẫn còn trong từng nếp nhà. Các cụ ông còn thổi khèn, cây khèn Mông ghép từ những ống trúc dài. Phụ nữ vẽ hoa văn lên vải bằng sáp ong nóng rồi đem nhuộm chàm: chỗ phủ sáp giữ lại màu trắng, thành những đường hoa văn trên nền xanh chàm, sau đó mới may thành váy, áo thêu.
Bản không có dịch vụ du lịch bày sẵn. Muốn nghe thổi khèn hay thử vẽ sáp, hãy nhờ Mebayluon Clubhouse ở dưới thung lũng hỏi trước giúp, và xin phép trước khi chụp ảnh người trong bản.
Lưu ý thực tế
- Ngày mưa và ngay sau mưa không nên tự lái lên.
- Xuống dốc dùng số thấp, không rà phanh liên tục.
- Bản có ít hàng quán; mang theo nước, ăn uống thì quay xuống Lìm Thái hoặc ra Tú Lệ.
- Mùa cao điểm, dừng xe gọn vào lề ở các khúc cua để không chắn đường người bản đi làm.
Ghép với một chuyến bay dù lượn
Bay và đi bộ cho bạn hai cách nhìn cùng một thung lũng. Từ trên dù, ruộng Lìm Mông là những đường đồng mức uốn dưới chân; lên bản rồi, bạn đứng giữa chính những đường ấy và ngước nhìn dù bay qua. Vì bãi hạ cánh nằm ngay trên đường lên bản, cách ghép tự nhiên nhất là bay dù lượn Khau Phạ buổi sáng, đáp xuống, rồi đi tiếp lên Lìm Mông trước khi nắng gắt.
Điểm trước, điểm tiếp theo trên tuyến
- Điểm trước: bãi hạ cánh dù lượn và Clubhouse Mebayluon, cách 2,5 km theo số km trên bản đồ.
- Điểm tiếp theo: trại cá tầm – cá hồi Huy Thanh, cách 3,4 km theo số km trên bản đồ.
- Cả tuyến: 18 điểm, số km, mùa đẹp và bài riêng từng điểm ở Bản đồ du lịch Tú Lệ – đèo Khau Phạ – Mù Cang Chải: 18 điểm check-in.
